२. मधुमास का यात्रा
१.
सुरम्य समुद्रका
निला निला छाल छछल्किएर
पलक्क पल्टिएको पहाड पछ्याई रहदा
मेरो प्रेम! प्रथम पुरुष!
मानस अन्गना
प्रेमभिभुत हुन्छन
प्रेम द्रवित हुन्छन
मधुमासका यात्रा हुन्छन |
कावेरी तटमा उभिन्छन |
दक्षिणी हावाको सुसेलीमा
ध्वनि प्रतिध्वनीमा
कावेरीमा आन्दालका आनन्दमयी गीत बहिरह्न्चन!
फक्रक फुलेका चिनिया गुलाबका बोटमा बसेर
चम्पकका चम्किला फूलका सुबासमा
कोइलीका कोकिल स्वरमा
कोइलीका कोकिल स्वरका ध्वनि प्रतिध्वनीमा
हृदय वोछ्यायेर प्रेम आमन्त्रण गरिरहन्छिन
गीत गाइ रहन्छिन!
स्वरसुधाका सुमधुर प्रेम आमन्त्रणमा
आन्दाल आफ्नो प्रेम पोख्छिन
अद्वितीय अतुलनीय प्रेम पोख्छिन
प्रेमीको आगमन पछि
उत्तर तिर उडेर
कदम्बको छहारीमा नाच्ने अभिलाषा गाउँछिन!
गीतमा कावेरी बग्दा
कावेरीमा गीत बग्दा
मानस अन्गना
एकाग्र भएर
सुरम्य समुद्र हेर्छन
आन्दालका आनन्दमय
निला निला मनवाकृति खोज्छन
छछल्किएका छाल हेर्छन
रमछन्
मधुमासका महायात्रामा हुँदा!
२.
मधुमासका महायात्राको मानस
महायात्रकी अन्गना
टलक्क टल्किएको चन्द्रमामा
चन्द्रमा टलक्क टल्किएको यमुनामा
शाहाजँहा र मुमताजका प्रेम प्रणयमा हुन्छन/
यमुनामा टलक्क टल्किएका ताजमा
ताज तैरिएको यमुनामा
ताज का प्रेम प्रबाह देख्छन/
अनन्त अविरल यमुनाका यात्रामा
अनन्त अविरल प्रेम देख्छन/
अनन्त अविरल प्रेममा
यमुना यात्राका स्वरसुधामा
प्रेम का अमरत्वका बर्णन सुन्छन,
यमुनाका मन्द हावामा
मन्द मृदु सुसेलीमा
जँहापनाका निष्काम कर्म देख्छन/
निष्काम कर्ममा
चिरकाल चिरन्जिबी चिरस्थायी
सृजना देख्छन
स्रजक देख्छन
स्रजकका निष्काम कर्म देख्छन/
उनीहरु
कर्मयोगी देख्छन
कर्म योग देख्छन
कर्म, विकर्म र अकर्मका भेद देख्छन्र
यमुना बगी रहदा
मानस अन्गना यमुना बगी रहदा
मानस अन्गना
स्वनाम स्वार्थमा तिर्खाएका सकामधर्मी
विगतका विस्मृतिका कब्रिस्तानका खाडलमा पुरिएको पनि देख्छन/
मेरो प्रेम! प्रथम पुरुष!
यमुनाका तिरै तिर
मानस अन्गना बगी रहन्छन
मधुमास का महायात्रामा!
मधुमासको यात्रा न हो
मनका मार्ग हिड्दा हुन्छ
मनका मन्त्रणा मान्दा हुन्छ/
मानस अन्गना
यमुनाका तिरै तिर
वन विहारमा वन वाटिका खोज्छन/
खोज्नु न हो
खोज्दा भएको भेटिन्छ/
मानस अन्गना व्रज वन भेटछन्/
व्रज वनमा
उत्तप्त तापमा
मानस अन्गना
पानी खोज्छन
पानी भेटछन्
पानी पिउछन्/
व्रज वनमा
उत्तप्त तापमा
भोकाएको मानस
भोकयेकी अन्गना
बिस्तारै गोठ छेउको पसलमा पुग्छन
पसले संग दुध किन्न माग्छन
पर्खनछन् /
भोकाएका मानस अन्गना
विलम्बमा विच्किनछन्
अनायास आक्रोशित हुन्छन
आक्रोश पोख्छन्/
आक्रोशको अग्निज्वालामा हुँदा
मानस अन्गना
दुधे बालक जस्तो देखिने बालक
दुइ हातमा दुध बोकेर आउछन
दुध दिन्छन
हास्छन /
मतिभ्रमको मानस
अचाम्बित अन्गना
एककोहोरो बालक हेर्छन
सुन्दर आँखा भएको को बालक
दिप्तिय बालक
चंचल चंचल, गीत गाई रहने बालक!
दुध पिउदै
मानस अन्गना
अन्गना मानस
सात बर्षे बालक हेर्छन,
सात बर्षे बालक
अन्गना हेर्छन
मानस हेर्छन/
मानस अन्गना
आक्रोशले आक्रान्त हुदा
मतिभ्रम भएको अनुभूत गर्छन
चेत हराएको अनुभूत गर्छन
चेत हराउदा
प्राण बिहिन अनुभूत गर्छन/
दुध पिउदा
जीवन को अनुभूत गर्छन
जीव अनुभूत गर्छन
बालकको मृदु मन र मृदु हासो अनुभूत गर्छन/
हास्छन
बालक पनि हास्छन
दुधको भारा तिर्छन
हिडछन्/
मधुमासको यात्रामा मधुमास हिडी रहदा
मानस अन्गना
यमुनाको तिरै तिर
त्रिबेणी आइ पुग्दा
त्रिबेणी उभीई रहदा
उत्तरका उत्तंगगिरी देख्छन
हिमवंत देख्छन
स्निग्धता देख्छन
स्निग्धता छुन खोज्छन/
मेरो प्रेम!
म गंगा तल बगी रहदा
मानस अन्गना उकाली हिडछन्
पद यात्रामा
मेरो उद्गम खोज्दै!
ऋषिकेश, बद्रीनाथ र केदारनाथ पुगेर
विकटताको विकट यात्रा हिडछन्
विकटतालाई बिर्सदै!
पर्वतारोही जस्तै
बिस्तारै बिस्तारै!
निर्जन यात्रामा
डाँफेका गीत छन्
हिमवंत का हावा छन्
वनका बीणा छन्
मानस र अन्गना छन्
मन र शरीर छन्
जीव र चोला छन्/
मानस अन्गनाका यात्रा
मर्त्यका मानव यात्रा न हो,
मर्त्यका मानव मन
मर्त्य मानव तन
थाक्छ
बिश्राम खोज्छ/
सारै थाकदा
यात्रा बिराम पनि रोज्छ/
मानस मन
अन्गना मन
हिमवंत पुग्ने रहर बोक्छन,
तन बिराम खोज्छन्र
निर्जन तिरमा
अलकानन्दाको शिरमा
मानस अन्गना
गुफा देख्छन
त्येतै ताक्छन!
निर्जन गुफामा
अलकनन्दा शिरमा
सेता बस्त्रमा बेरिएर
बृद्ध बा
मानस अन्गनाका याचना सुनछन्
आतिथ्य दिन्छन
मानस यात्रा सुनछन्
मधुमास यात्रा सुनछन्
मानस अन्गनाका हिमवंतका यात्राका रहर सुनछन्
बिश्राम र बिरामका आशय र अभिप्राय सुनछन्/
गुफाका ढुंगा माथि
बसेर बोल्दा
बृद्ध बा
मनको दुर्बलता त्याग्न भन्छन
युद्धमा जस्तै अविरल हिड्न भन्छन
पुग्ने नपुग्ने चिन्ता छोड्न भन्छन
अविरल लक्ष्य लक्षित गर्न भन्छन/
बृद्ध बा बोलिरहदा
मानस अन्गना
युद्धलाई यात्रामा अनुबाद गर्छन
यात्रालाई जीवनमा
जीवनलाई फेरी यात्रामा
जीवनलाई हिमवंताको यात्रामा/
मेरो प्रेम!
अब मानस अन्गना
हिमवंत हिडछन्
हिमच्छादित शृंखला हेर्छन,
हात समाउदै
हिमापथ हिडछन्
चिप्लिन्छन
लड़छन/
हिम सिरानी लगाएर
मानस अनागना लडी रहदा
हात समातेर हास्छन
उत्तर हेर्छन हिमवंत देख्छन,
पूर्व हेर्छन
मानससरोबर देख्छन
माछापुछ्रे देख्छन
मुक्तिनाथ देख्छन
फेरी हात समाएर हास्छन/
दक्षिण हेर्छन
केदारनाथ देख्छन
बद्रीनाथ देख्छन
ऋषिकेश देख्छन
फराकिला फाट देख्छन
सुरम्य समुन्द्र देख्छन
समुद्र बाट उठेको निला निला मनावाकृति देख्छन
नतमस्तक हुन्छन/
फेरी पूर्व, उत्तर, पश्चिम, दक्षिण फर्किन्छन
फेरी नतमस्तक हुन्छन्र/
मेरो प्रथमपुरुष !
हिमवंता झर्दै
मानस यात्रा हेर्दा
मानस अन्गनाका यात्रा हेर्दा
म आफै पनि हिमवंतको यात्रा बगेकी छु
मानस अन्गना चारै तिर फर्केर नतमस्तक हुदा
म तिम्रो आलिंगनमा बसी रहे
हिमवंत देखि हिमवंत सम्मको यात्रामा!
म अहिले देखिरहेछु
मानस अहिले एककोहोरो अन्गना हेरी रहन्छ
अन्गना एककोहोरो सुरम्य समुन्द्र हेरी रहन्छे
निला निला आकृति तिर फर्किएर!
अचल अन्गना
शान्त अन्गना!
सुरम्य समुन्द्र हेरीरहन्छे/
अन्गना अङ्ग हो
शरीर हो
हेरी रहन्छे
मानस मन हो
उ शरीर हेरी रहन्छ
अन्गना हेरी रहन्छ
अलि पर उभिएर
जीवले शरीर हेरे जस्तै!
वेम्बली, लण्डन