तिमी त एकैपटक
आधा धरा हेर्न सक्छ्यौ ,
कहिँ कतै
हाम्री पुतली त देखिनौ ?) - २
ल्येन्देबाट
भोटेकोसी हुँदै
त्रिशुलीको खोँचै खोँच
एक पटक
मात्र एकपटक
हेर न
जून !
बिन्ती छ ,
कतै हराएकी हाम्री पुतली
नारायणी हुँदै
गण्डकबाट पवित्र
गंगा स्नान पो गरिरहेकी छन कि ?!?
किनकि
जून !
तिमी त एकैपटक
आधा धरा हेर्न सक्छ्यौ ,
कहिँ कतै
हाम्री पुतली त देखिनौ ?
त्यो दिन
घरबाट विद्यालय हिँडिसकेकी
हाम्री पुतली
सायद प्रार्थना सभामा थिइन् होला ,
कठै न ऐया ,
न आमा ,
न बाबा ,
न सानो भाई ,
न कोही ,
न कतै ,
कोही न कोही ।
तर पनि ,
आशा अझै बाँकी नै छ ,
आज बाबुको मुख हेर्ने दिन
भरेसम्ममा टुप्लुक्क झुल्किनेछिन ,
हाम्री प्यारी पुतली ।
गतवर्ष झैं ,
साना हातले बनाएको ,
कार्टुन चित्र जस्तै देखिने ,
मेरो एउटा चित्र दिँदै
कानमा सुटुक्क भन्नेछिन ,
ह्याप्पी फादर्स डे , बाबा´´ !
मलाई विस्वास छ ,
किनकि
जून !
तिमी त एकैपटक
आधा धरा हेर्न सक्छ्यौ ,
कहिँ कतै
हाम्री पुतली
पक्कै देखेकी छ्यौ ।
जून !
हिजो मात्रै ,
हिलो भित्र खोतल्दै जाँदा ,
भेटें मैले हाम्री पुतलीको जुत्ता ,
छातीमा च्यापेर त्यो जुत्ता ,
हेरेँ आकाशतिर ,
बर्सिए आँसु ,
किनकि
त्यो जुत्ता लगाउने ,
सानो पाइला ,
फेरि कहिले फर्कने हो,
छैन उत्तर मसँग ।
तर पनि मलाई विस्वास छ ,
उनलाई भेट्ने ।
किनकि
जून !
तिमी त एकैपटक
आधा धरा हेर्न सक्छ्यौ ,
कहिँ कतै
हाम्री पुतली
पक्कै देखेकी छ्यौ ।
यसैबीचमा ... जून !
यसैबीचमा उजाड बगरमा ,
टहलिँदै जाँदा ,
हिजोमात्र भेटेँ ,
एक वृद्ध आमा ,
बसेकी थिइन् भत्किएको घरको ढुङ्गामाथि ,
टोलाइरहेका थिए आँखाहरु ,
बहुलाइरहेको नदीतिर ।
उनी बिस्तारै भनिरहेकी थिइन् —
“छोरा !
एकपटक फर्केर आऊ,
घर त फेरि बनाउन सकिएला,
तर तिमीबिना
यो आँगन कसरी भरिएला?”
कुनै उत्तर दिएन नदीले ,
केवल ,
ढुङ्गाहरूमा कुम ठोक्काउँदै
अनन्त यात्रामा बगिरह्यो ।
रातको समयमा फेरि ,
बात हुन्छ ती आमाको ,
केवल तिमीसँग
मात्र जून ।
छोरासँगको एकोहोरो संवाद जस्तै
आखिर तिमी पनि त बोल्दिनौ ,
ती बुढी आमासँग ।
बसिरहन्छ्यौ ,
आकाशबाट टहटह चियाउँदै ।
तर मेरो बिन्ती छ ,
एकपटक ती आमाको छोरा पनि
खोजिदेउ ,
किनकि
जून !
तिमी त एकैपटक
आधा धरा हेर्न सक्छ्यौ ,
कहिँ कतै
ती आमाको छोरो
पक्कै देखेकी छ्यौ ।
(यतिमात्र कहाँ होर जून !
अर्कोतिर …
यदि तिमी खोज्दै गयौ भने
भेट्नेछ्यौ कतै
हाम्री पुतली जस्तै
एउटा बालक ,
खोजिरहेको हुनेछ ,
हिलोभित्र आफ्ना किताबहरू ,
तर हुने छैन आशा
भेटिने सकुशल पानाहरू ।) - २
मेटिएका हुनेछन्,
कापीका अक्षरहरू ,
चर्किएका हुनेछन ,
विद्यालयका भित्ताहरु ,
मेटिएका हुनेछन कालापाटीहरू,
भत्किएका हुनेछन बाटाहरू ।
तथापि ...
उसका साना हातहरू ,
खोजिरहेका हुनेछन् ,
आशाका पानाहरू ।
तर पनि जून !
आज ...
गहिरिँदै गएको ,
पीडाको अँध्यारो पन्छाउन ,
टाढा–टाढाबाट
अघि बढिरहेका छन ,
मानवताका हातहरू ।
भत्किएका मनमा ,
आशा र भरोसाका
दियो जगाउँदै ,
आइरहेका छन् ,
नयाँ सपनाहरू ।
त्यसैले जून !
फेरि बन्नेछ ,
आशाको एउटा सानो घर ।
खुल्नेछन् बाटाहरू ,
बढ्नेछन् हाम्री पुतली जस्ताहरूका पाइलाहरू ,
फेरि विद्यालयतिर निरन्तर ।
(हुन त जून !
कुनै पुनर्निर्माणले,
हराएका पुतलीहरूको सम्झना ,
कहिल्यै नफर्काए पनि ...)२
घाम फेरि
उही पहाडमाथि उदाउनेछ ।
किनकि
सबै कुरा बगाउन सक्ने बाढीले ,
एउटा कुरा बगाउनै नसक्ने रहेछ ,
आशा ,आशा र मात्र आशा ।।।
त्यसैले जून !
फेरि बन्नेछ ,
आशाको एउटा सानो घर ।
खुल्नेछन् बाटाहरू ,
बढ्नेछन् हाम्री पुतलीहरूजस्ताका पाइलाहरू ,
फेरि विद्यालयतिर निरन्तर ।
समकालीन साहित्य